wikilab - Gebruikersbijdragen [nl]

Cholesterol

2013-02-15T14:24:58Z

Filip: /* Interpretatie */

{{analyte
|descr_nl = Cholesterol
|syn =
|loinc = 2093-3
|analyte_code = DCHOLT
|request_code = 0500
|cat = Biochemie
|subcat = Vetmetabolisme
|sample_type = Serum (EDTA, Heparine)
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 250 µL (0.25 mL) serum/plasma
|method = Colorimetrisch
|freq = ma-za
|delay = zelfde dag
|unit = mg/dL
|alt_unit = mmol/L
|conv = mg/dL x 0.0259 = mmol/L
|}}
{{dog}}{{cat}}

==Indicaties==
*Hypothyroïdie
*Diabetes
*Hyperadrenocorticisme

==Staalname==
Staalname kort na een maaltijd beïnvloedt zelden de serumconcentratie, toch is een nuchtere staalname verkieselijk.

==Referentie-interval==
{| class="wikitable"
!
! Laag
! Hoog
! Eenheid
!
! Laag SI
! Hoog SI
! SI eenheid
|-
! Hond
| 110
| 300
| mg/dL
|
| 2.8
| 7.8
| mmol/L
|-
! Kat
| 70

| 150
| mg/dL
|
| 1.8
| 3.9
| mmol/L
|-
! Paard
| 90
| 170
| mg/dL
|
| 2.3
| 4.4
| mmol/L
|-
! Rund
| 50
| 150
| mg/dL
|
| 1.3
| 3.9
| mmol/L
|}

Hond: <6m 400 mg/dL
Pups 8w = volwassen
Kater > kattin
Kittens 4w > volwassen

===Conversie===
mg/dL x 0.0259 = mmol/L
mmol/L x 38.664 = mg/dL

== Interpretatie ==
Gevaar: geen paniekwaarden bekend. Hypercholesterolemie (>1000 mg/dL) en hypertryglyceridemie (>450 mg/dL) predisponeert tot vasculair lijden (arterosclerose) en cornealetsels.

Hypercholesterolemie op zich veroorzaakt geen lipemie. Vetrijk dieet of staalname kort na een maaltijd leidt zelden tot verhoging boven de referentiewaarden. Het effect duurt maximaal 12u postprandiaal.

Verhoogde waarden zijn te verwachten bij endocrinologische aandoeningen die het vetmetabolisme verstoren (Cushing, hypothyroïdie, diabetes) en nefrose. Waarden >600 mg/dL zijn haast pathognomonisch voor hypoT.

Weinig gevoelige test voor leverdysfunctie.

Hypocholesterolemie is zelden een probleem, maar lage waarden kunnen zich voordoen bij PLEP, portosystemische shunting en cirrhose.
Hypercholesterolemie
Arcus lipoides corneae, een ringvormige lipidenafzetting perifeer thv de cornea en perilimbale zone van de sclera wordt soms gezien bij DH met hypoT.

Spontane atherosclerose is zelden een complicatie bij huisdieren
==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]

Eiwitelektroforese

2013-02-11T10:30:24Z

Filip: /* Interpretatie */

{{analyte
|descr_nl = Eiwitelektroforese
|syn =
|loinc = 24351-9
|analyte_code =
|request_code = 4040
|cat = Biochemie
|subcat = Eiwitten
|sample_type = Serum (EDTA, Heparine)
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 150 µL (0.15 mL) serum
|method = Capillaire Zone-Elektroforese
|freq = ma-za
|delay = zelfde dag
|unit = g/dL, %
|alt_unit =
|conv =
|}}

==Indicaties==
*Verhoogd totaal eiwit dat niet verklaard kan worden door dehydratatie
*Immunodeficiëntie, acute en chronische infectie/ontsteking
*Vermagering
*FIP
*Opvolgen behandeling leishmaniasis

== Interpretatie ==
'''Fysiologische afwijkingen'''

Afwijkingen in het electroforetogram moeten geïnterpreteerd worden aan de hand van diverse invloeden die los staan van eventuele ziekte (Leeftijd, hormonale en sexuele invloeden, dracht en lactatie, voeding en stress). Langs de andere kant is fysiologische variatie binnen één individu relatief constant; daarom zijn lichte veranderingen van het electroforetogram significant en dienen nader onderzocht te worden.

Leeftijd: neonati: γ-fractie laag, postcolostrale stijging; met het ouder worden daalt albumine en stijgen de globulines
Dracht en lactatie: albumine daalt, globulines stijgen en normaliseren ad term
Hormonaal: hoewel hormonen sterke catabole en anabole effecten hebben, is hun effect op de serumproteïnen slechts minimaal.
Voeding: erge ondervoeding met cachexie heeft zijn weerslag op het totaal eiwit en zijn fracties.

Hemolyse:veroorzaakt een duidelijke stijging van de alfa2 (Hgb-Haptoglobine complexen) en beta-fracties (vrij Hgb).<ref>{{#pmid: 10846243}}</ref><ref>{{#pmid: 9554485}}</ref>

'''Pathologische veranderingen'''

''Acuut evolutief proces'': Alfa2 is piekvormig al of niet procentueel verhoogd. Dit wordt niet beïnvloed door cortico’s wanneer het probleem hiermee niet opgelost raakt (i.e. evolutie persisteert) en de behandeling dus faalt. Meestal zal het dier binnen de 8-15d later hervallen ;

''Chronisch evolutief proces'': Alfa2-piek die in het verloop van de ziekte wel afneemt maar piekvormig blijft. Beta-fractie neemt toe en eventueel weer wat af terwijl de gamma-fractie progressief verhoogt.

''Chronisch terminaal evolutief proces'': Aandoeningen waarbij het electroforetogram normaliseert ondanks een verslechterende klinische toestand dragen een slechte prognose.

''Chronisch proces met evolutieve periodes'': Alfa2-piek, verhoging en neiging tot blokvorming van de beta-fracties (ondanks klinische verbetering), langzame normalisering, afgeronde maar verhoogd alfa2-piekje blijft dikwijls peristeren zonder recidievering.

''Monoclonale pieken'':meestal in gammafractie. Monoclonale hyperglobulinemie of paraproteïnemie worden meestal veroorzaakt door lymfocytaire/plasmacytaire tumoren (multiple myeloma, Waldenström’s macroglobulinemie, lymfosarcoma en extra-medullair plasmacytoma) . Af en toe ligt een infectie zoals ehrlichiose of een idiopatische aandoening aan de grondslag.

Tijdens inflammatoire/infectieuze aandoeningen verhoogt de lever zijn productie van acute faze eiwitten en dit ten nadele van albumine: verhoogde alfa-fracties en mild verlaagde albuminefractie is typisch. Aansluitend produceert het immuunsysteem een reeks immuuneiwitten (vnl. Ig’s) waardoor een verdere stijging waargenomen wordt van de alfa2, beta of gamma fracties of een combinatie hiervan.

Igv infectie is de Ig-productie gericht tegenover een reeks somatische antigenen van het infectieus organisme; in het electroforetogram zijn deze antilichamen uitgesmeerd over de beta en/of gamme regio onder de vorm va een polyclonale band.

Wanneer één bepaalde kloon immuuncellen hetzelfde type en subtype antilichaam produceren ontstaat een monoclonale band in het electroforetogram thv de beta of gamma-regio. Soms wordt een monoclonale band gededecteerd in een overigens asymptomatisch dier en zonder verder aanwijzingen voor een bron van productie. Mogelijk gaat het om een variant van de humane benigne monoclonale gammopathie, regelmatige controle op tumorale ontaarding is echter aangewezen.

''De eiwitfracties''

Het electroforetogram wordt opgedeeld in fracties. Het aantal fracties en de vorm ervan varieert ngl de diersoort.
De kleinste moleculen migreren het verst, de grootste blijven het dichst bij de spotplaats. In Europa wordt het electroforetogram meestal in tegenovergestelde zin van de looprichting voorgesteld (met de albuminepiek links); in de VS wordt het in dezelfde zin van de looprichting afgebeeld (met de albuminepiek rechts).

De fracties die worden onderscheiden, in volgorde van afnemende migratie afstand zijn:
Albumine
alfa-fractie: α1en α2
beta-fracties: ß1 en ß2
gamma-fractie: γ

==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]

Eiwitelektroforese

2013-02-11T10:29:29Z

Filip: /* Interpretatie */

{{analyte
|descr_nl = Eiwitelektroforese
|syn =
|loinc = 24351-9
|analyte_code =
|request_code = 4040
|cat = Biochemie
|subcat = Eiwitten
|sample_type = Serum (EDTA, Heparine)
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 150 µL (0.15 mL) serum
|method = Capillaire Zone-Elektroforese
|freq = ma-za
|delay = zelfde dag
|unit = g/dL, %
|alt_unit =
|conv =
|}}

==Indicaties==
*Verhoogd totaal eiwit dat niet verklaard kan worden door dehydratatie
*Immunodeficiëntie, acute en chronische infectie/ontsteking
*Vermagering
*FIP
*Opvolgen behandeling leishmaniasis

== Interpretatie ==
'''Fysiologische afwijkingen'''

Afwijkingen in het electroforetogram moeten geïnterpreteerd worden aan de hand van diverse invloeden die los staan van eventuele ziekte (Leeftijd, hormonale en sexuele invloeden, dracht en lactatie, voeding en stress). Langs de andere kant is fysiologische variatie binnen één individu relatief constant; daarom zijn lichte veranderingen van het electroforetogram significant en dienen nader onderzocht te worden.

Leeftijd: neonati: γ-fractie laag, postcolostrale stijging; met het ouder worden daalt albumine en stijgen de globulines
Dracht en lactatie: albumine daalt, globulines stijgen en normaliseren ad term
Hormonaal: hoewel hormonen sterke catabole en anabole effecten hebben, is hun effect op de serumproteïnen slechts minimaal.
Voeding: erge ondervoeding met cachexie heeft zijn weerslag op het totaal eiwit en zijn fracties.

Hemolyse:veroorzaakt een duidelijke stijging van de alfa2 (Hgb-Haptoglobine complexen) en beta-fracties (vrij Hgb).<ref>{{#pmid: 10846243}}</ref><ref>{{#pmid: 9554485}}</ref>

'''Pathologische veranderingen'''

''Acuut evolutief proces'': Alfa2 is piekvormig al of niet procentueel verhoogd. Dit wordt niet beïnvloed door cortico’s wanneer het probleem hiermee niet opgelost raakt (i.e. evolutie persisteert) en de behandeling dus faalt. Meestal zal het dier binnen de 8-15d later hervallen ;

''Chronisch evolutief proces'': Alfa2-piek die in het verloop van de ziekte wel afneemt maar piekvormig blijft. Beta-fractie neemt toe en eventueel weer wat af terwijl de gamma-fractie progressief verhoogd.

''Chronisch terminaal evolutief proces'': Aandoeningen waarbij het electroforetogram normaliseert ondanks een verslechterende klinische toestand dragen een slechte prognose.

''Chronisch proces met evolutieve periodes'': Alfa2-piek, verhoging en neiging tot blokvorming van de beta-fracties (ondanks klinische verbetering), langzame normalisering, afgeronde maar verhoogd alfa2-piekje blijft dikwijls peristeren zonder recidievering.

''Monoclonale pieken'':meestal in gammafractie. Monoclonale hyperglobulinemie of paraproteïnemie worden meestal veroorzaakt door lymfocytaire/plasmacytaire tumoren (multiple myeloma, Waldenström’s macroglobulinemie, lymfosarcoma en extra-medullair plasmacytoma) . Af en toe ligt een infectie zoals ehrlichiose of een idiopatische aandoening aan de grondslag.

Tijdens inflammatoire/infectieuze aandoeningen verhoogt de lever zijn productie van acute faze eiwitten en dit ten nadele van albumine: verhoogde alfa-fracties en mild verlaagde albuminefractie is typisch. Aansluitend produceert het immuunsysteem een reeks immuuneiwitten (vnl. Ig’s) waardoor een verdere stijging waargenomen wordt van de alfa2, beta of gamma fracties of een combinatie hiervan.

Igv infectie is de Ig-productie gericht tegenover een reeks somatische antigenen van het infectieus organisme; in het electroforetogram zijn deze antilichamen uitgesmeerd over de beta en/of gamme regio onder de vorm va een polyclonale band.

Wanneer één bepaalde kloon immuuncellen hetzelfde type en subtype antilichaam produceren ontstaat een monoclonale band in het electroforetogram thv de beta of gamma-regio. Soms wordt een monoclonale band gededecteerd in een overigens asymptomatisch dier en zonder verder aanwijzingen voor een bron van productie. Mogelijk gaat het om een variant van de humane benigne monoclonale gammopathie, regelmatige controle op tumorale ontaarding is echter aangewezen.

''De eiwitfracties''

Het electroforetogram wordt opgedeeld in fracties. Het aantal fracties en de vorm ervan varieert ngl de diersoort.
De kleinste moleculen migreren het verst, de grootste blijven het dichst bij de spotplaats. In Europa wordt het electroforetogram meestal in tegenovergestelde zin van de looprichting voorgesteld (met de albuminepiek links); in de VS wordt het in dezelfde zin van de looprichting afgebeeld (met de albuminepiek rechts).

De fracties die worden onderscheiden, in volgorde van afnemende migratie afstand zijn:
Albumine
alfa-fractie: α1en α2
beta-fracties: ß1 en ß2
gamma-fractie: γ

==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]

Glutamate dehydrogenase

2013-02-07T14:47:50Z

Filip: /* Interpretatie */

{{analyte
|descr_nl = Glutamate dehydrogenase
|syn = GLDH
|loinc = 2367-1
|analyte_code = GLDH
|request_code = 0750
|cat = Biochemie
|subcat = Lever
|sample_type = Serum (EDTA; Heparine)
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 250 µL (0.25 mL) serum/plasma
|method = Fotometrisch
|freq = ma-za
|delay = zelfde dag
|unit = IU/L
|alt_unit =
|conv =
|}}
{{horse}}{{cattle}}
==Indicaties==
*Gewichtsverlies, anorexie
*Hepatomegalie, Ascites, icterus
*Diarree
*Leverscreening

==Referentie-interval==
{| class="wikitable"
!
! Hoog
! Eenheid
|-
! Paard
| <8
| IU/L
|-
! Rund
| <30
| IU/L
|}

== Interpretatie ==
Zinvol bij paarden als bijkomende parameter naast AST, ALP en GGT om leveraantasting te bevestigen.

Het is een mitochondriaal enzyme met de hoogste activiteit in het centrolobulaire gebied. Klinisch nut vergelijkbaar met AST.

De parameter reageert snel, zodat lichte verhogingen pathologisch van weinig belang zijn. Drievoudige verhoging duidt op een zware leveraantasting met celnecrose.

Voor kat en hond minder bruikbaar daar de specificiteit van ALT voor de lever niet door een extra GLDH bepaling kan verbeterd worden.

==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]

Haptoglobine

2013-02-07T14:16:29Z

Filip: /* Fysiologie */

|{{analyte
|descr_nl = Haptoglobine
|syn =
|loinc = 4542-7
|analyte_code =
|request_code =
|cat = Biochemie
|subcat = Eiwitten
|sample_type = Serum
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 250 µL (0.25 mL) urine
|method =
|freq =
|delay =
|unit = mg/dL
|alt_unit = µmol/L
|conv = mg/dL x 0.1 = μmol/L
|}}

==Indicaties==
*Differentiatie tussen extravasculaire en in vitro hemolyse enerzijds en intravasculaire hemolyse anderzijds
*Monitoring van intravasculaire hemolytische anemie

==Referentie-interval==
===Conversie===
mg/dL x 0.1 = μmol/L
μmol/L x 10 = mg/dL

== Interpretatie ==
===Verlaagd===
*intravasculaire hemolyse, haptoglobine geraakt opgebruikt en de complexen worden snel door het RAS opgeruimd. Bij in vitro hemolyse blijft het gecomplexeerd haptoglobine aanwezig. Bij extravasculaire hemolyse wordt vrijgekomen hemoglobine door weefselmacrofagen opgeruimd. In beide gevallen blijft de serumconcentratie normaal.

===Verhoogd===
*Inflammatie

==Fysiologie==
Haptoglobine wordt hoofdzakelijk in de lever geproduceerd. Het heeft een sterke affiniteit voor vrijgekomen hemoglobine. Het gevormde complex wordt verwijderd door het reticulo-endotheliale systeem. Dit voorkomt dat de nieren beschadigd geraken door het oxiderend effect van hemoglobine. Bovendien worden ijzer en aminozuren van het vrijgekomen hemoglobine gerecycleerd en aldus onbeschikbaar voor eventuele micro-organismen.

==Referenties==
<ref>{{#pmid:1767999}}</ref>
<ref>{{#pmid: 22472537}}</ref>

{{Reflist}}

==Links==
[[wikipedia:Haptoglobin|Wikipedia]]

[[Category:LabWijzer]]

Anti-Acetylcholine Receptor antistoffen

2013-02-07T14:15:12Z

Filip:

{{analyte
|descr_nl = Anti-Acetylcholine Receptor antistoffen
|syn = AChR Ab
|loinc = 43624-6
|analyte_code = DACET
|request_code = 2635
|cat = Serologie
|subcat = Immunologie
|sample_type = Serum
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 500 µL (0.5 mL) serum
|method = Radio Immuno Assay (RIA)
|freq = 1x/2w
|delay = 2-3w
|unit = nmol/l
|alt_unit =
|conv =
|}}
{{dog}}
==Indicaties==
*Myastenia gravis (hond)

==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]

Anti-Acetylcholine Receptor antistoffen

2013-02-07T14:14:44Z

Filip:

{{analyte
|descr_nl = Anti-Acetylcholine Receptor antistoffen
|syn = AChR Ab
|loinc = 43624-6
|analyte_code = DACET
|request_code = 2635
|cat = Serologie
|subcat = Immunologie
|sample_type = Serum
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 500 µL (0.5 mL) serum
|method = Radio Immuno Assay (RIA)
|freq = 1x/2w
|delay = 2-3w
|unit = geen
|alt_unit =
|conv =
|}}
{{dog}}
==Indicaties==
*Myastenia gravis (hond)

==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]

IgG

2013-02-07T13:22:27Z

Filip: /* Indicaties */

{{analyte
|descr_nl = IgG
|syn = Biestopname, Colostrumopname
|loinc = 2465-3
|analyte_code = DCBIES
|request_code = 2630
|cat = Serologie
|subcat = Immunologie
|sample_type = Serum (EDTA, Heparine)
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 250 µL (0.25 mL) serum/plasma
|method = Immunochromatografie
|freq = ma-za
|delay = zelfde dag
|unit = mg/mL
|alt_unit =
|conv =
|}}
{{horse}}{{cattle}}
==Indicaties==
*onvoldoende colostrumopname bij veulens en kalveren, 12-24u postnataal

Neonatale veulens en kalveren worde geboren met een naïef immuunsysteem. Bij veulens en kalveren, zoals bij de meeste zoogdieren, kunnen de maternale antistoffen niet door de placenta-barrière en is de enige bron van maternale antistoffen bijgevolg het colostrum. Het is daarom dat een goede colostrum opname belangrijk is voor het verwerven van passieve immuniteit. De antistoffen kunnen bij de neonati enkel gedurende de eerste 12 tot 24 uur door de darm worden opgenomen, nadien sluit de darmbarrière. Onvoldoende colostrum opname kan leiden tot verminderde weerstand en bacteriële infecties met o.a. septicemie en arthritis.

===Interpretatie===
{| class="wikitable"
! IgG conc.
! Colostrumopname
|-
|>8 mg/mL
|voldoende
|-
| 5-8 mg/mL
| borderline
|-
|<5 mg/mL
|onvoldoende
|}

==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]

IgG

2013-02-07T13:21:39Z

Filip: /* Indicaties */

{{analyte
|descr_nl = IgG
|syn = Biestopname, Colostrumopname
|loinc = 2465-3
|analyte_code = DCBIES
|request_code = 2630
|cat = Serologie
|subcat = Immunologie
|sample_type = Serum (EDTA, Heparine)
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 250 µL (0.25 mL) serum/plasma
|method = Immunochromatografie
|freq = ma-za
|delay = zelfde dag
|unit = mg/mL
|alt_unit =
|conv =
|}}
{{horse}}{{cattle}}
==Indicaties==
*onvoldoende colostrumopname bij veulens en kalveren, 12-24u postnataal

Neonatale veulens en kalveren worde geboren met een naïef immuunsysteem. Bij veulens en kalveren, zoals bij de meeste zoogdieren, kunnen de maternale antistoffen niet door de placenta-barrière en is de enige bron van maternale antistoffen bijgevolg het colostrum. Het is daarom dat een goede colostrum opname belangrijk is voor het verwerven van passieve immuniteit. De antistoffen kunnen bij de neonati enkel gedurende de eerste 12 tot 24 uur door de darm worden opgenomen, nadien sluit de darmbarrière. Onvoldoende colostrum opname kan leiden tot bacteriële infecties met o.a. septicemie en arthritis.

===Interpretatie===
{| class="wikitable"
! IgG conc.
! Colostrumopname
|-
|>8 mg/mL
|voldoende
|-
| 5-8 mg/mL
| borderline
|-
|<5 mg/mL
|onvoldoende
|}

==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]

IgG

2013-02-07T13:21:02Z

Filip:

{{analyte
|descr_nl = IgG
|syn = Biestopname, Colostrumopname
|loinc = 2465-3
|analyte_code = DCBIES
|request_code = 2630
|cat = Serologie
|subcat = Immunologie
|sample_type = Serum (EDTA, Heparine)
|sample_type_link= Serum
|sample_volume = 250 µL (0.25 mL) serum/plasma
|method = Immunochromatografie
|freq = ma-za
|delay = zelfde dag
|unit = mg/mL
|alt_unit =
|conv =
|}}
{{horse}}{{cattle}}
==Indicaties==
*onvoldoende colostrumopname bij veulens en kalveren, 12-24u postnataal

Neonatale veulens en kalveren worde geboren met een naïef immuunsysteem. Bij veulens en kalveren, zoals bij de meeste zoogdieren, kunnen de maternale antistoffen niet door de placenta-barrière en is de enige bron van maternale antistoffen bijgevolg het colostrum. Het is daarom dat een goede colostrum opname belangrijk is voor het verwerven van maternale antistoffen. De antistoffen kunnen bij de neonati enkel gedurende de eerste 12 tot 24 uur door de darm worden opgenomen, nadien sluit de darmbarrière. Onvoldoende colostrum opname kan leiden tot bacteriële infecties met o.a. septicemie en arthritis.

===Interpretatie===
{| class="wikitable"
! IgG conc.
! Colostrumopname
|-
|>8 mg/mL
|voldoende
|-
| 5-8 mg/mL
| borderline
|-
|<5 mg/mL
|onvoldoende
|}

==Referenties==
{{Reflist}}
[[Category:LabWijzer]]